Czym jest działalność nierejestrowana?
Działalność nierejestrowana to forma prowadzenia drobnej działalności zarobkowej bez konieczności wpisu do CEIDG, zakładania firmy i opłacania składek na ubezpieczenia społeczne.
Można w ten sposób legalnie sprzedawać produkty lub świadczyć usługi – np. szycie, rękodzieło, korepetycje, doradztwo, drobne naprawy – pod warunkiem spełnienia określonych warunków.
Działalność nierejestrowana może być wykonywana przez osobę fizyczną, zgodnie z:
Art. 5 ust. 1 ustawy Prawo Przedsiębiorcy:
Nie stanowi działalności gospodarczej działalność wykonywana przez osobę fizyczną, której przychód należny z tej działalności nie przekracza w żadnym miesiącu 75% kwoty minimalnego wynagrodzenia, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz. 2207), i która w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej.
Warunki prowadzenia działalności nierejestrowanej w 2025 roku
Na początku 2025 roku limit miesięcznych przychodów z działalności nierejestrowanej wynosi 3181 zł brutto, czyli 75% minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w danym roku (minimalne wynagrodzenie od stycznia 2025 to 4241 zł).
Aby móc korzystać z tej formy, musisz spełnić łącznie wszystkie warunki:
- przychód w żadnym miesiącu nie może przekroczyć 3181 zł brutto,
- nie prowadziłeś(-aś) działalności gospodarczej w ciągu ostatnich 60 miesięcy,
- Twoje działania nie wymagają uzyskania koncesji, zezwoleń ani wpisu do rejestru działalności regulowanej.
Obowiązki przy działalności nierejestrowanej
Choć nie rejestrujesz firmy, masz kilka obowiązków:
- Ewidencjonowanie sprzedaży – musisz prowadzić prostą ewidencję przychodów, np. w zeszycie lub Excelu.
- Wystawianie rachunków/faktur – jeśli klient tego zażąda.
- Podatek dochodowy – rozliczasz przychód z działalności nierejestrowanej w zeznaniu rocznym PIT-36, jako tzw. „inne źródła”.
- Brak składek ZUS – ale też brak ubezpieczenia zdrowotnego i emerytalnego
Uwaga: jeśli świadczysz usługi lub sprzedajesz regularnie, a Twój przychód przekroczy limit – musisz zarejestrować działalność gospodarczą. W takim przypadku masz 7 dni na zgłoszenie firmy do CEIDG i ZUS.
Jak rozliczyć przychody z działalności nierejestrowanej?
Wybór formy opodatkowania – osoby prowadzące działalność nierejestrowaną rozliczają swoje przychody na zasadach ogólnych w ramach tzw. PIT-36. Należy wskazać przychody, jakie zostały osiągnięte z tej działalności, a także możliwe wydatki związane z jej prowadzeniem, jeśli takie były.
Przychód a dochód – warto pamiętać, że przychód to suma zarobków, jakie uzyskujesz z prowadzenia działalności, natomiast dochód to przychód po odjęciu kosztów uzyskania przychodu (np. koszty materiałów, reklamy, transportu).
Podatek dochodowy – osoby prowadzące działalność nierejestrowaną są zobowiązane do zapłaty podatku dochodowego od uzyskanego dochodu. Podatek dochodowy wynosi:
- 12% od dochodów do 120 000 zł rocznie,
- 32% od dochodów powyżej tej kwoty.
Zgłoszenie do urzędów skarbowych: Choć działalność nierejestrowana nie wymaga rejestracji, przedsiębiorca musi rozliczyć się z fiskusem. Należy zgłosić przychody i dochody w rocznym zeznaniu PIT-36.
Czy działalność nierejestrowana to dobry pomysł?
Dla wielu osób to idealny sposób na sprawdzenie pomysłu na biznes bez ryzyka finansowego. Możesz zacząć działać legalnie, zdobywać klientów, budować markę i dopiero wtedy – gdy poczujesz, że to działa – założyć firmę na pełnych zasadach.
Najczęściej działalność nierejestrowaną wybierają:
- twórcy rękodzieła, biżuterii, dekoracji,
- korepetytorzy, trenerzy, animatorzy,
- osoby oferujące usługi fotograficzne, graficzne, copywriterskie,
- osoby chcące spróbować sprzedaży online lub na lokalnych targach.
Podsumowanie
Działalność nierejestrowana w 2025 roku to wciąż atrakcyjna forma działania dla osób, które chcą zacząć mały biznes z niskim ryzykiem. Wymaga odpowiedzialności i znajomości przepisów, ale nie wiąże się z comiesięcznymi opłatami, jak pełna działalność gospodarcza.
Jeśli chcesz przetestować swój pomysł, zbudować bazę klientów lub po prostu dorobić do etatu – ta forma może być idealnym rozwiązaniem na start.